Visit malaysia

Categorie: Eten en streetfood

  • Nasi goreng: het geheime recept van de Indonesische keuken

    Nasi goreng: het geheime recept van de Indonesische keuken

    Nasi goreng is een van de bekendste rijstgerechten ter wereld. Het komt oorspronkelijk uit Indonesië, maar is in Nederland bijna net zo gewoon als stamppot. Het gerecht bestaat uit gebakken rijst met groenten, kruiden en vaak een eitje erop. Toch is er veel meer te vertellen over dit gerecht dan je misschien zou denken.

    De oorsprong van gebakken rijst uit Indonesië

    Het gerecht stamt uit Indonesië en heeft daar een lange geschiedenis. De naam betekent letterlijk “gebakken rijst” in het Indonesisch. Nasi staat voor rijst, goreng voor gebakken. Vroeger was het een manier om overgebleven rijst van de dag ervoor op te maken. Koude rijst bakt namelijk veel beter dan verse rijst, omdat het minder vochtig is. Zo werd een simpele restjesmaaltijd door de jaren heen een geliefd gerecht in de hele wereld. In Indonesië eet je het zowel als ontbijt als avondmaaltijd, wat laat zien hoe veelzijdig het is.

    De ingrediënten die de smaak bepalen

    Wat dit gerecht zo lekker maakt, zijn de smaakmakers. Ketjap manis zorgt voor een zoete, donkere smaak. Sambal geeft pit en warmte. Verse gember, knoflook en sjalot vormen de basis van de saus. Daarnaast gebruik je groenten zoals wortel, prei, paprika en mais. Kip, garnalen of tofu zijn populaire toevoegingen voor extra eiwitten. Een gebakken eitje bovenop het gerecht is bijna onmisbaar. Wie het zonder pakjes wil maken, gebruikt losse kruiden en verse ingrediënten in plaats van een kant en klare kruidenmix. Dat geeft meer controle over de smaak en minder zout en E nummers.

    Zo maak je thuis een goede pan gebakken rijst

    De bereiding is eenvoudiger dan veel mensen denken. Begin met rijst die je de avond van tevoren hebt gekookt en een nacht in de koelkast hebt bewaard. Verhit een wok of grote koekenpan op hoog vuur en bak eerst de ui, knoflook en gember aan. Voeg daarna de groenten en het vlees toe en roerbak alles goed door. Dan gaat de koude rijst erbij, samen met ketjap en sambal. Roer alles op hoog vuur door elkaar totdat de rijst goed warm en licht knapperig is. Bak in een aparte pan de eitjes en leg ze bovenop bij het serveren. De hele bereiding duurt gemiddeld zo’n twintig minuten, wat het tot een snelle doordeweekse maaltijd maakt.

    Waarom dit gerecht zo populair is in Nederland

    Nederland heeft een sterke band met de Indonesische keuken door het koloniale verleden. Na de Tweede Wereldoorlog kwamen veel Indonesiërs naar Nederland en namen hun eetcultuur mee. Zo raakten gerechten als dit gebakken rijstgerecht ingeburgerd in de Nederlandse keuken. Tegenwoordig vind je het in bijna elk Chinees Indisch restaurant en in de vriezer van de supermarkt. Toch maken steeds meer mensen het liever zelf, omdat je de smaak dan volledig naar eigen wens kunt aanpassen. Minder zout, extra groenten of juist extra pittig: thuis maak jij de keuzes.

    Veelgestelde vragen

    Kan ik verse rijst gebruiken in plaats van koude rijst?
    Voor de beste resultaten gebruik je rijst die al minstens een paar uur in de koelkast heeft gestaan. Verse rijst bevat veel vocht, waardoor de rijstkorrels aan elkaar plakken tijdens het bakken. Koude rijst is droger en geeft een lossere structuur en een licht krokant resultaat.

    Welke rijst is het beste om te gebruiken?
    De beste keuze voor dit gerecht is witte langkorrelige rijst of jasmijnrijst. Deze rijstsoorten worden na het afkoelen lekker los van elkaar, wat belangrijk is voor een goede structuur. Zilvervliesrijst of kleefrijst werkt minder goed.

    Hoe bewaar ik overgebleven gebakken rijst?
    Overgebleven gebakken rijst kun je in een afgesloten bakje in de koelkast bewaren. Doe dit binnen twee uur na bereiding. Je kunt het de volgende dag opwarmen in een hete pan of in de magnetron. Eet het altijd binnen één dag op, want rijst kan snel bacteriën bevatten bij verkeerde bewaring.

    Is dit gerecht geschikt voor vegetariërs?
    Dit gerecht is prima vegetarisch te maken. Laat het vlees en de garnalen weg en voeg extra groenten, tofu of tempeh toe. Let er wel op dat ketjap manis en sambal van goede kwaliteit zijn en geen dierlijke ingrediënten bevatten. Een gebakken ei past hier prima bij als je niet veganistisch eet.

  • Satay: het verhaal achter de geroosterde spies die de wereld veroverde

    Satay: het verhaal achter de geroosterde spies die de wereld veroverde

    Satay is een gerecht dat bijna iedereen kent, maar waarover de meeste mensen toch minder weten dan ze denken. Kleine stukjes vlees op een bamboespies, geroosterd boven houtskool en geserveerd met een saus: zo eenvoudig ziet het eruit. Toch gaat er achter dit gerecht een rijke geschiedenis schuil, met wortels in Indonesië en Maleisië en een reis langs keukens over de hele wereld. Van straatvoedsel in Jakarta tot populair partygerecht in Nederland: de geroosterde vleespen heeft een opmerkelijke weg afgelegd.

    De oorsprong van satay ligt in Zuidoost-Azië

    Satay komt oorspronkelijk uit Indonesië en Maleisië, waar het al eeuwen gegeten wordt als goedkoop en snel straatvoedsel. De naam is afgeleid van het Javaanse woord voor gegrild vlees op een stokje. Verkopers op straat roosterden kleine stukjes vlees boven een vuurtje en verkochten die voor een paar cent per spies. Het gerecht was voor iedereen betaalbaar en smaakvol, wat het enorm populair maakte. In de loop der tijd verspreidde het zich naar andere landen in de regio, zoals Thailand, de Filipijnen en Singapore, en later ook naar Europa. Elke regio gaf er zijn eigen draai aan: andere marinades, andere vleessoorten en andere bijgerechten. In Thailand wordt het vaak geserveerd met een kokosmelksaus, terwijl je in Singapore de typische sate met rijstblokjes en een zoetige saus vindt.

    Hoe het gerecht van straateten tot huiskamerfavoriet werd

    Nederland heeft een speciale band met dit gerecht, en dat is geen toeval. Door de koloniale geschiedenis met Indonesië raakten veel Nederlanders vertrouwd met de Indonesische keuken. Na de Tweede Wereldoorlog vestigden veel Indonesiërs zich in Nederland en namen hun eetcultuur mee. Zo werd de geroosterde vleespen langzaam onderdeel van het Nederlandse eetpatroon. In Nederland kennen de meeste mensen het als stokjes kippenvlees, ook wel saté ajam genoemd, of als varkensvlees, bekend als saté babi. Die worden hier vrijwel altijd geserveerd met een dikke bruine pindasaus. Die combinatie is zo ingeburgerd dat veel Nederlanders denken dat de saus bij de definitie hoort. Maar in Indonesië zelf zijn er tientallen varianten, waarbij de saus maar één van de vele mogelijkheden is.

    De marinade en bereiding maken het verschil

    Wat een goed stokje vlees onderscheidt van een geweldig stokje vlees, zit hem grotendeels in de marinade. Traditioneel wordt het vlees gemarineerd in een mengsel van specerijen zoals kurkuma, koriander, galanga en citroengras, aangevuld met sojasaus en suiker. Door het vlees een paar uur of een nacht te laten marineren, trekken de smaken goed in. Daarna worden de stukjes vlees op bamboespiesen geregen en gegrild, het liefst boven houtskool. Die bereiding zorgt voor een lichte rooksmaak die je niet krijgt met een gewone grillpan. De stukjes zijn doorgaans klein, zodat ze snel garen zonder uit te drogen. Dat is ook de reden waarom het vlees zo mals blijft. Bij de keuze van het vlees zijn kip, rund en varken het meest gebruikt, maar er bestaan ook varianten met lam, geit, garnalen of tofu voor wie geen vlees eet.

    Satay in de moderne keuken en wereldwijde populariteit

    Tegenwoordig staat het gerecht op de menukaart van restaurants van Amsterdam tot New York en van Londen tot Sydney. De geroosterde spies heeft zich aangepast aan lokale smaken en dieetwensen zonder zijn kern te verliezen. In westerse keukens wordt het vlees soms vervangen door tempeh of groenten, en de bijgerechten variëren van rijst tot brood. Ook de pindasaus heeft buiten Azië een eigen leven gekregen: van mild en zoet tot pittig en vol van smaak. Op verjaardagen, barbecues en borrels is het een vaste waarde. Die populariteit is niet toevallig: het gerecht is makkelijk te maken, goed voor te bereiden en geschikt voor grote groepen. Toch is het interessant dat zoveel mensen de naam kennen, maar weinig weten over de oorsprong, de varianten en de echte bereidingswijze. Wie zich er eenmaal in verdiept, ontdekt een wereld van smaken die veel verder gaat dan het bekende stokje met saus.

    Veelgestelde vragen

    Wat is het verschil tussen saté ajam en saté babi?
    Saté ajam is gemaakt van kip en saté babi van varkensvlees. In Nederland zijn dit de twee meest gegeten varianten. In Indonesië zelf zijn er nog veel meer soorten, zoals saté kambing van geit of saté sapi van rundvlees.

    Moet je bamboespiesen weken voor gebruik?
    Het is verstandig om bamboespiesen voor het grillen minstens dertig minuten in water te weken. Daardoor verbranden ze minder snel op de barbecue of onder de grill, en blijft het vlees beter zitten.

    Is pindasaus altijd een onderdeel van het gerecht?
    Pindasaus hoort niet altijd bij het gerecht. In Nederland is de combinatie met pindasaus heel gangbaar, maar in veel Aziatische landen worden andere sauzen gebruikt, zoals een zoete sojasaus, een kokossaus of gewoon een simpele dipsaus op basis van kruiden en limoensap.

    Kan je het vlees ook van tevoren marineren?
    Het vlees van tevoren marineren werkt goed. Een marinade van een nacht geeft de diepste smaak, maar al een paar uur marineren maakt al een duidelijk verschil. Bewaar het gemarineerde vlees afgedekt in de koelkast totdat je het gaat grillen.

  • Laksa: de pittige noedelsoep die je meteen naar Azië brengt

    Laksa: de pittige noedelsoep die je meteen naar Azië brengt

    Laksa is een rijke, romige noedelsoep met een geschiedenis die teruggaat tot de Peranakan-cultuur in Zuidoost-Azië. Deze soep is populair in Maleisië, Singapore en Indonesië en heeft inmiddels ook in Nederland een vaste plek veroverd. De geur van kokos, kruiden en specerijen die opstijgt als je een kom vol serveert, zegt eigenlijk alles. Dit gerecht is tegelijk troostend en spannend, zacht en pittig, en altijd de moeite waard om te maken.

    De oorsprong van deze Aziatische klassieker

    De Peranakan-cultuur ontstond door de vermenging van Chinese migranten met de lokale bevolking in Maleisië, Singapore en Indonesië. Uit die mix kwamen unieke gerechten voort, waarvan de noedelsoep met kokos een van de bekendste is. Het woord laksa stamt waarschijnlijk af van het Sanskriet of het Perzisch, al is dat nooit helemaal zeker. Wat wel zeker is, is dat het gerecht zich door de eeuwen heen heeft ontwikkeld tot een echte streekspecialiteit met tientallen lokale varianten. Elke regio heeft zijn eigen versie, met andere kruiden, andere noedels en andere eiwitten. In Singapore is de kokosvariant het populairst, terwijl in Penang de soep juist vaker op basis van tamarinde wordt gemaakt.

    Kokosmelk, pasta en specerijen als basis

    Het hart van de meeste versies van dit gerecht is een aromatische pasta die gemaakt wordt van onder andere citroengras, galanga, kurkuma, chilipepers en garnalenpasta. Die pasta wordt eerst even meebakken in olie, zodat de smaken goed vrijkomen. Daarna gaat er kokosmelk bij, wat de soep zijn kenmerkende romige basis geeft. Bouillon maakt het geheel vloeibaar en geeft extra diepte. De rijke, gele of oranje kleur van de soep komt van de kurkuma en de rode pepers in de pasta. De smaak is tegelijk pittig, zout, zuur en licht zoet. Dit samenspel van smaken is wat de Aziatische keuken zo bijzonder maakt.

    Garnalen, kip of tofu: de vulling maakt het af

    Traditioneel wordt de soep gevuld met garnalen, maar kip is zeker zo populair. Een versie met kip heet in het Indonesisch en Maleisisch “laksa ayam”, waarbij ayam het woord voor kip is. Vegetariërs kiezen vaak voor tofu of extra groenten als vulling. De noedels die worden gebruikt zijn dikke rijstnoedels of mihoen, afhankelijk van de regio en de voorkeur van de kok. Alles gaat samen in de kom: de noedels onderin, de vulling erop en dan de hete soep erover gegoten. Als garnering zie je vaak halve hardgekookte eieren, taugé, komkommer en verse koriander. Een schepje sambal naast de kom zorgt voor extra pit voor wie dat wil.

    Zelf maken is makkelijker dan je denkt

    Veel mensen denken dat deze soep ingewikkeld is om te maken, maar met de juiste ingrediënten is het goed te doen, ook op een doordeweekse avond. Kant-en-klare laksapasta is te koop bij de meeste toko’s en grote supermarkten. Wie meer tijd heeft, kan de pasta zelf malen met een vijzel of een keukenmachine. De noedels zijn in een paar minuten gaar en de rest van de soep staat in nog geen twintig minuten op tafel. Het helpt om alle ingrediënten van tevoren klaar te zetten, zodat je tijdens het koken niet hoeft te zoeken. De voorbereiding kost misschien wat tijd, maar het resultaat is een volle, smakelijke kom soep die voor zichzelf spreekt.

    Veelgestelde vragen

    Is laksa altijd pittig?
    Laksa is van nature een pittige soep, omdat er chilipepers in de kruidenpasta zitten. Hoe pittig de soep precies is, hangt af van de hoeveelheid chili die je gebruikt. Wie niet van veel pit houdt, kan de pasta voorzichtig doseren of kiezen voor een mildere variant uit de winkel.

    Welke noedels gebruik je voor dit gerecht?
    Voor de soep gebruik je bij voorkeur dikke rijstnoedels of mihoen. Dikke rijstnoedels geven een volle beet en nemen de smaak van de bouillon goed op. Mihoen is dunner en kookt sneller gaar. Beide varianten zijn gangbaar en het is vooral een kwestie van persoonlijke voorkeur.

    Waar koop je laksapasta in Nederland?
    Laksapasta is te koop bij de toko, bij Aziatische supermarkten en tegenwoordig ook bij veel grote Nederlandse supermarkten in het Aziatische schap. Bekende merken zijn onder andere Prima Taste en Knorr. Wie liever zelf maakt, vindt de losse ingrediënten zoals citroengras, galanga en garnalenpasta bij de toko.

    Kan je de soep van tevoren maken?
    De bouillon met de kruidenpasta en kokosmelk kan je prima een dag van tevoren maken en in de koelkast bewaren. De noedels kook je het beste pas vlak voor het serveren, anders worden ze zacht en papperig. De garnalen of kip voeg je ook het liefst vers toe, zodat ze niet te gaar worden.

  • Rendang: het gerecht dat urenlang pruttelt en nooit teleurstelt

    Rendang: het gerecht dat urenlang pruttelt en nooit teleurstelt

    Rendang is een van de meest smaakvolle gerechten ter wereld. Het komt oorspronkelijk uit de Minangkabau-regio op het Indonesische eiland Sumatra. De Minangkabau zijn een volk dat al eeuwenlang bekendstaat om zijn rijke kooktraditie. Dit gerecht is niet zomaar een stoofpot. Het is een langzaam bereid, kruidig vleesgericht dat zijn bijzondere smaak krijgt door een combinatie van verse specerijen en kokosmelk. Inmiddels is het geliefd in heel Zuidoost-Azië en ver daarbuiten. Ook in Nederland staat het regelmatig op tafel, mede door de sterke band met de Indonesische keuken.

    De oorsprong van dit bijzondere gerecht

    Rendang ontstond als een praktische manier om vlees lang te bewaren in een warm klimaat. Zonder koelkast was het bewaren van vlees een uitdaging. Door het langzaam te garen met kokosmelk en specerijen zoals laos, citroengras, kurkuma en chilipeper, bleef het vlees dagen tot zelfs weken goed. Hoe langer het gerecht gaard, hoe droger en intenser de smaak werd. Die lange bereidingstijd is dan ook geen toeval, maar een traditie met een duidelijke reden. Het gerecht werd vroeger gemaakt bij grote feesten en ceremonies, zoals bruiloften en religieuze vieringen. Tot op de dag van vandaag speelt het een rol bij bijzondere gelegenheden in de Indonesische cultuur.

    Wat maakt de smaak zo bijzonder

    De smaak van dit Sumatraanse gerecht is diep, vol en complex. Dat komt door de combinatie van ingrediënten die samen een zogenoemde boemboe vormen: een gekruide pasta van verse ingrediënten. Denk aan sjalotten, knoflook, gember, galangal, rode pepers en sereh. Die pasta wordt aangebakken totdat de geuren vrijkomen. Daarna gaat het vlees erbij, gevolgd door kokosmelk. Het geheel suddert vervolgens op laag vuur, soms wel twee tot vier uur. In die tijd verdampt het vocht langzaam en trekt de saus in het vlees. Aan het einde van het kookproces is er bijna geen vocht meer over en kleurt het vlees donkerbruin. De specerijen zijn dan volledig opgenomen in het vlees, wat zorgt voor een intense en rijke smaak die je nergens anders vindt.

    Zelf maken of een kant-en-klare boemboe gebruiken

    Thuis zelf dit gerecht bereiden vraagt tijd, maar het resultaat is de moeite waard. Je kunt kiezen voor een volledig zelfgemaakte kruidenpasta of voor een kant-en-klare boemboe uit de supermarkt of toko. Een zelfgemaakte pasta geeft de meeste controle over de smaak en de pittigheid. Voor beginners is een kant-en-klare variant een goede manier om te starten. Rundvlees is de meest gebruikte vleessoort, maar ook kip of lam wordt soms gebruikt. Het vlees wordt in grote stukken gesneden zodat het niet uit elkaar valt tijdens het lange sudderen. Een slowcooker is een handige optie als je het bereidingsproces wilt vereenvoudigen. Je gooit alle ingrediënten erin, zet hem op laag en laat hem uren zijn werk doen. Het resultaat is bijna hetzelfde als de traditionele methode op het fornuis.

    Rendang in Nederland en de rest van de wereld

    In Nederland is het gerecht al decennialang populair, mede door de Indische gemeenschap die na de Tweede Wereldoorlog naar Nederland kwam. Het staat in veel Indonesische restaurants op de kaart en is ook te vinden als kant-en-klaarmaaltijd in supermarkten. In 2011 werd het door CNN Travel uitgeroepen tot een van de lekkerste gerechten ter wereld, wat internationaal veel aandacht trok. Buiten Indonesië wordt het gerecht ook veel gegeten in Maleisië en Singapore, waar het een vaste plek heeft in de lokale keuken. De populariteit groeit ook onder mensen die zelf graag koken en op zoek zijn naar gerechten met veel smaak en karakter. Het past goed bij rijst, maar ook bij brood of naan is het een geslaagde combinatie.

    Veelgestelde vragen

    Hoe lang moet rendang sudderen?
    Rendang moet minimaal twee uur sudderen op laag vuur, maar drie tot vier uur geeft het beste resultaat. In die tijd verdampt het vocht en trekt de smaak volledig in het vlees. Hoe langer het gaart, hoe droger en intenser de smaak wordt.

    Welk vlees gebruik je voor rendang?
    Voor rendang wordt het vaakst rundvlees gebruikt, zoals sucadelappen of riblappen. Dit vlees is stevig genoeg om lang te sudderen zonder uit elkaar te vallen. Kip of lam kan ook, maar de bereidingstijd is dan korter omdat dit vlees sneller gaar is.

    Kan rendang worden ingevroren?
    Rendang is prima in te vriezen. Na het afkoelen kun je het in porties verdelen en invriezen. Het blijft tot drie maanden goed in de vriezer. Door de specerijen en het lage vochtgehalte behoudt het zijn smaak ook na het invriezen goed.

    Is rendang altijd pittig?
    Rendang is van nature een pittig gerecht vanwege de rode chilipepers in de boemboe. De pittigheid kun je aanpassen door minder peper te gebruiken. Kant-en-klare versies variëren in pittigheid, dus het is goed om het etiket te bekijken als je niet van erg scherp houdt.

  • Roti canai: het knapperige platbrood dat je meteen wilt proberen

    Roti canai: het knapperige platbrood dat je meteen wilt proberen

    Roti canai is een van de populairste gerechten in Maleisië en wordt er bijna elke dag gegeten. Het is een dun, gelaagd platbrood dat van binnen zacht is en van buiten licht knapperig. Je vindt het op straat, in kleine eettentjes en in grote restaurants. Wie dit brood één keer proeft, begrijpt meteen waarom het zo geliefd is.

    De oorsprong van dit gelaagde platbrood

    Dit gerecht heeft zijn wortels in India. Indiase migranten namen het recept mee naar Maleisië, Singapore en andere landen in Zuidoost-Azië. Daar groeide het uit tot een vast onderdeel van de lokale keuken. De naam komt waarschijnlijk van het Tamiltamilwoord voor brood en het Arabische woord “canai”, dat kneden betekent. In Maleisië eet je het vaak als ontbijt, maar het wordt ook als lunch of avondmaaltijd gegeten. In India ken je een vergelijkbare versie onder de naam paratha. De Maleisische variant is door de jaren heen iets aangepast, waardoor het een eigen karakter heeft gekregen.

    Zo wordt het deeg gemaakt en gebakken

    Het deeg bestaat uit bloem, water, ei, zout en een flinke hoeveelheid boter of ghee. Ghee is geklaarde boter die veel wordt gebruikt in de Zuid-Aziatische keuken. Het deeg wordt lang gekneed en daarna uitgerust. Na het rusten wordt het heel dun uitgetrokken en meerdere keren gevouwen. Door dat vouwen ontstaan de dunne laagjes die het brood zo bijzonder maken. Daarna bakt de kok het op een hete plaat, een zogenoemde tawa, met wat boter of olie. Het bakken duurt maar een paar minuten. Als het brood klaar is, klopt de kok het licht aan om de laagjes los te maken. Dat geeft de zachte, luchtige structuur aan de binnenkant.

    Waarmee je het platbrood eet

    Het gelaagde brood wordt bijna altijd geserveerd met een kom curry. In Maleisië is dat vaak dal curry, een saus van linzen, of kippencurry. Je scheurt het brood in stukken en dompelt die in de saus. Zo eet je het met je handen, wat heel normaal is in veel landen in Azië. Er bestaan ook zoete varianten, zoals roti met suiker, gecondenseerde melk of banaan. Die versies zijn populair als tussendoortje of nagerecht. In sommige landen worden er ook eieren, kaas of groenten door het deeg gevouwen voor meer smaak. De mogelijkheden zijn groot, maar de klassieke combinatie met curry blijft het meest geliefd.

    Roti canai buiten Maleisië

    Buiten Maleisië en Singapore is dit gerecht steeds bekender geworden. In Nederland vind je het in Aziatische restaurants en soms ook bij Surinaamse eettentjes, al verschilt de bereiding daar soms. Wereldwijd staat het bekend als streetfood, eten dat je snel en goedkoop op straat koopt. Reisblogs en kookprogramma’s hebben het gerecht ook bekender gemaakt bij een breder publiek. Veel mensen die naar Maleisië reizen, noemen het als een van de hoogtepunten van de lokale keuken. Thuis maken is ook goed mogelijk, al vraagt het wat oefening om het deeg op de juiste manier uit te trekken en te vouwen. Er zijn online veel stap-voor-stap uitleg beschikbaar die helpen bij het leren van de techniek.

    Veelgestelde vragen

    Is roti canai hetzelfde als gewone roti?
    Roti canai en gewone roti zijn niet hetzelfde. Gewone roti is een eenvoudig, ongerezen platbrood uit India dat wordt gemaakt van volkorenmeel. Roti canai is een gelaagd brood dat wordt gemaakt door het deeg meerdere keren te vouwen met boter of ghee. Het is zachter, rijker van smaak en heeft een andere structuur.

    Kan je roti canai zelf thuis maken?
    Thuis dit gelaagde brood maken is zeker mogelijk. Je hebt bloem, ei, water, zout en ghee of boter nodig. Het moeilijkste deel is het uitrekken van het deeg zonder het te scheuren. Met wat oefening lukt dat goed. Op een gewone koekenpan kun je het brood bakken als je geen speciale bakplaat hebt.

    Bevat roti canai gluten?
    Ja, dit brood bevat gluten omdat het wordt gemaakt van tarwebloem. Mensen met een glutenintolerantie of coeliakie kunnen het daarom beter niet eten. Er zijn experimentele recepten met glutenvrije bloem, maar de structuur en smaak wijken dan behoorlijk af van het origineel.

    In welke landen is dit gerecht het populairst?
    Het gerecht is het populairst in Maleisië en Singapore, waar het een vast onderdeel is van de dagelijkse keuken. Ook in Indonesië, Brunei en sommige delen van India eet men vergelijkbare versies. Door migratie en toerisme is het gerecht inmiddels ook bekend in Europa en Noord-Amerika.

  • Dim sum: kleine hapjes met een groot verhaal

    Dim sum: kleine hapjes met een groot verhaal

    Dim sum is misschien wel de gezelligste manier om te eten die er bestaat. Aan een ronde tafel schuiven er bamboemandjes vol gestoomde en gefrituurde hapjes voorbij, en je pikt gewoon wat je wil. Elke hap is anders, elke smaak is een verrassing. Maar wat is dit precies, waar komt het vandaan en wat maak je er eigenlijk van mee? Dat lees je hier.

    Een traditie uit het zuiden van China

    De geschiedenis van deze kleine hapjes gaat terug naar de theesalons langs de oude handelsroutes in Zuid-China. Reizigers stopten er om thee te drinken en kregen daarbij kleine gerechtjes aangeboden. Dit gebruik heet “yum cha”, wat letterlijk “thee drinken” betekent. Na verloop van tijd werden die kleine gerechtjes minstens zo belangrijk als de thee zelf. In de provincie Guangdong, ook wel Kanton genoemd, groeide de traditie uit tot een vaste sociale gewoonte. Families en vrienden kwamen samen op zondagochtend voor een uitgebreide brunch, waarbij schalen vol hapjes de tafel vulden. Die gewoonte leeft vandaag de dag nog steeds, zowel in China als in Chinese restaurants over de hele wereld.

    Wat er zoal op tafel komt

    De variatie aan gerechtjes is enorm. Gestoomd, gebakken, gefrituurd of gepokt in een rijstvel: de bereidingswijzen lopen sterk uiteen. Een van de bekendste hapjes is de ha gau, een doorzichtig stoombroodje gevuld met garnalen. Bijna net zo populair is de siu mai, een open deegzakje met varkensvlees en garnalen. Dan zijn er nog de char siu bao, zachte broodjes gevuld met gekruid varkensvlees, en de cheung fun, dunne rijstvelrolletjes met garnalen of rundvlees erin. Gefrituurde loempia’s en taro-koekjes horen er ook bij. Zoete hapjes sluiten het geheel vaak af, zoals eggtarts: kleine taartjes met een zachte custardvulling. Er zijn letterlijk duizenden varianten in omloop, en elk restaurant heeft zijn eigen favorieten.

    Hoe het eten werkt

    Dim sum eten doe je bijna altijd met een groep. Hoe meer mensen er aan tafel zitten, hoe meer verschillende gerechtjes er besteld kunnen worden. In traditionele restaurants rijden medewerkers met karretjes of trolleys door de zaal. Gasten kijken, wijzen en kiezen. In nieuwere restaurants schrijf je je bestelling op een formulier of gebruik je een tablet. De hapjes worden geserveerd in bamboemandjes of op kleine schaaltjes. Alles staat tegelijk op tafel, of wordt in golven gebracht. Stokjes zijn de standaard, maar een lepel of vork is ook gewoon acceptabel. Er is geen vaste volgorde van gerechten, je eet gewoon wat er is en deelt alles met elkaar.

    Dim sum buiten China

    De populariteit van deze Chinese hapjescultuur heeft zich de afgelopen decennia ver buiten de grenzen van China verspreid. In steden als Amsterdam, Rotterdam en Antwerpen zijn er restaurants die zich volledig richten op dit eetconcept. Supermarkten verkopen bevroren versies van de bekendste hapjes, zodat je ze thuis kunt stomen of bakken. Kookliefhebbers maken ze steeds vaker zelf, met deeg van rijstmeel of tarwebloem en vullingen naar eigen smaak. Naast de klassieke recepten zijn er ook moderne varianten ontstaan, zoals plantaardige vullingen of fusionsmaken die Chinese en westerse ingrediënten combineren. Die creativiteit past goed bij de oorsprong: de traditie was altijd al gericht op variatie, delen en genieten aan tafel.

    Veelgestelde vragen

    Is dim sum hetzelfde als een Chinese maaltijd?
    Dim sum is geen volledige maaltijd in de traditionele zin. Het gaat om kleine, gedeelde hapjes die samen een tafel vullen. Het is eerder te vergelijken met een uitgebreide brunch of een tapasmaaltijd dan met een doorsnee diner.

    Kan je dim sum ook thuis maken?
    Thuis dim sum maken is zeker mogelijk. Je hebt een stomer nodig voor de gestoomde hapjes, en een pan voor de gebakken versies. Deeg, vullingen en bamboemandjes zijn te koop in Aziatische supermarkten. Bevroren varianten zijn een makkelijkere optie als je weinig tijd hebt.

    Wat zijn goede keuzes voor mensen die geen vlees eten?
    Voor mensen die geen vlees eten zijn er genoeg opties. Denk aan hapjes gevuld met garnalen, paddestoelen, tofu, groenten of ei. In veel restaurants zijn vegetarische en vegane versies beschikbaar, al verschilt het aanbod per zaak.

    Welke thee hoort er traditioneel bij?
    Bij het eten van deze hapjes wordt traditioneel Chinese thee geschonken, zoals pu-erh, jasmijnthee of chrysantenthee. De thee helpt het vet van gefrituurde hapjes te verteren en past goed bij de hartige smaken. Het drinken van thee is zo verweven met deze eettraditie dat de twee nauwelijks los van elkaar staan.

  • Durian fruit: de stinkende vrucht die je toch wil proeven

    Durian fruit: de stinkende vrucht die je toch wil proeven

    Durian fruit is misschien wel de meest bijzondere vrucht ter wereld. De geur alleen al is genoeg om mensen te laten vluchten, maar toch zijn er miljoenen mensen die dol zijn op deze tropische vrucht. Hoe kan iets wat zo vreemd ruikt zo geliefd zijn? Dat vraag je je al snel af als je er voor het eerst mee te maken krijgt.

    Waar durian vandaan komt en hoe het eruitziet

    De vrucht komt oorspronkelijk uit Zuidoost-Azië, met name uit landen zoals Maleisië, Indonesië en Thailand. Daar groeit hij aan grote bomen in een warm en vochtig klimaat. Een volwassen vrucht kan wel vijf kilo wegen en heeft een harde schil vol scherpe stekels. Vanbinnen zitten grote, zachte stukken vruchtvlees met een romige, gele kleur. Die stukken worden ook wel kwabben of segmenten genoemd. Elk segment bevat één grote pit. De vrucht is fors van formaat en je herkent hem meteen aan zijn stekelige buitenkant.

    De geur van durian: waarom ruikt het zo sterk

    De geur van deze vrucht is berucht. Veel mensen vergelijken hem met zweetsokken, rotte uien of zelfs gas. In veel Aziatische landen is het verboden om de vrucht mee te nemen in het openbaar vervoer of hotels, puur vanwege de lucht. De sterke geur komt door een combinatie van zwavelverbindingen die vrijkomen als de vrucht rijp is. Wetenschappers hebben meer dan honderd verschillende geurcomponenten gevonden in het vlees. Toch zeggen mensen die de smaak kennen dat de geur je echt op het verkeerde been zet, want het vruchtvlees zelf smaakt heel anders dan het ruikt.

    Hoe durian smaakt en hoe je het eet

    De smaak van het vruchtvlees is een wereld apart. Het is romig en zacht, een beetje zoals een rijpe banaan of avocado, maar dan zoeter en met een nootachtige ondertoon. Sommige mensen proeven ook een vleugje vanille of karamel. Je eet het vruchtvlees het liefst vers, direct uit de schil. Snijd de vrucht voorzichtig open langs de lijnen die je op de buitenkant ziet. Let op de scherpe stekels, want die kunnen flink prikken. In Aziatische keukens wordt de vrucht ook verwerkt in desserts, ijs, gebak en zelfs hartige gerechten. In Nederland kun je hem soms vinden bij Aziatische supermarkten of gespecialiseerde fruitwinkels, zowel vers als ingevroren.

    Wat er in durian zit en of het gezond is

    Het vruchtvlees zit vol voedingsstoffen. Het bevat veel koolhydraten en vetten, wat het relatief calorierijk maakt voor een stuk fruit. Tegelijk levert het ook vitamine C, kalium, foliumzuur en verschillende B-vitamines. Het is rijk aan vezels, wat goed is voor de spijsvertering. Omdat er zoveel calorieën in zitten, is het geen fruit dat je in grote hoeveelheden eet. Het wordt soms gezien als een energiebron, vooral in de regio’s waar het volop groeit. Mensen die het regelmatig eten, doen dat ook omdat ze het gewoon lekker vinden, niet per se vanwege de voedingswaarde.

    Veelgestelde vragen

    Kan je durian kopen in Nederland?
    Ja, durian is in Nederland te koop, maar niet overal. Je vindt de vrucht het vaakst bij Aziatische supermarkten in grote steden. Soms verkoopt een gespecialiseerde fruitwinkel hem ook. Ingevroren durian is makkelijker te vinden dan verse.

    Mag je durian overal eten?
    In veel Aziatische landen mag je durian niet eten in het openbaar vervoer, hotels of ziekenhuizen. Dit komt door de sterke geur. In Nederland gelden zulke regels niet, maar houd er rekening mee dat de geur erg doordringend is in kleine ruimtes.

    Is durian geschikt voor mensen met diabetes?
    Durian bevat veel suikers en koolhydraten, waardoor het de bloedsuikerspiegel snel kan laten stijgen. Mensen met diabetes doen er goed aan om hier voorzichtig mee te zijn en er niet te veel van te eten. Overleg bij twijfel met een arts of diëtist.

    Kun je durian combineren met alcohol?
    Het wordt afgeraden om durian te combineren met alcohol. In Zuidoost-Azië is het een bekend gegeven dat de combinatie van de twee je lichaam extra belast. De vrucht zou de afbraak van alcohol in je lichaam vertragen, waardoor je je sneller misselijk of onwel voelt.

  • Zoet en verrassend: de wereld van Maleisische desserts

    Zoet en verrassend: de wereld van Maleisische desserts

    Maleisische desserts zijn anders dan alles wat je in een doorsnee bakkerij vindt. Ze zijn kleurrijk, geurig en gemaakt van ingrediënten die in Nederland lang niet altijd bekend zijn. Denk aan pandanblad, kokosmelk, gula melaka en rijstmeel. Samen zorgen deze smaken voor zoetigheden die je meteen terugvoeren naar een warme, tropische markt vol geuren en kleuren. Wie eenmaal kennis heeft gemaakt met de nagerechten uit Maleisië, wil er meer van weten.

    Ingrediënten die het verschil maken

    Pandanblad is een van de bekendste smaakmakers in de Maleisische keuken. Het blad geeft een subtiele, groene kleur en een zoete, bijna nootachtige geur aan gerechten. Je ziet het terug in veel traditionele zoetigheden, zoals kleefrijstgerechten en groene gelei. Gula melaka is een andere onmisbare grondstof. Dit is palmsuiker, gemaakt van de sap van de kokospalm. De smaak lijkt een beetje op bruine suiker, maar is voller en rijker van karakter. Kokosmelk is het derde ingrediënt dat steeds terugkeert. Het geeft een romige structuur aan warme pap, koude dranken en gestoomde hapjes. Door deze drie basissmaken herken je een traditioneel Maleisisch zoet gerecht meteen.

    Populaire zoetigheden uit Maleisië

    Cendol is misschien wel het bekendste nagerecht uit Maleisië. Het bestaat uit een kom met crushed ijs, kokosmelk en kleine groene wormpjes van rijstmeel, gekleurd met pandanextract. Daaroverheen gaat een flinke scheut gula melaka. Het is fris, zoet en perfect voor een warme dag. Kuih is een verzamelnaam voor kleine, gestoomde of gebakken hapjes die je bij speciale gelegenheden eet. Ze zijn vaak gemaakt van kleefrijst, cassave of rijstmeel en hebben felle kleuren door het gebruik van natuurlijke kleurstof. Ondol ondol zijn kleine bolletjes van kleefrijst gevuld met palmsuiker en gerold door geraspte kokos. Elk hapje is compact maar vol van smaak. Al deze lekkernijen zijn onderdeel van de dagelijkse cultuur in Maleisië en worden verkocht op markten, bij straatkraampjes en bij feestelijke bijeenkomsten.

    De rol van zoet eten in de Maleisische cultuur

    Nagerechten en zoete hapjes zijn in Maleisië meer dan alleen een afsluiting van de maaltijd. Ze horen bij feesten, religieuze vieringen en familiebijeenkomsten. Tijdens Hari Raya, het suikerfeest na de ramadan, worden traditionele zoetigheden gemaakt en gedeeld met buren, vrienden en familie. Bij Chinese feestdagen zie je vergelijkbare gewoontes, met eigen typische zoetigheden die van generatie op generatie worden doorgegeven. De diversiteit in de Maleisische bevolking, met Maleisische, Chinese en Indiase inwoners, zorgt ervoor dat de zoete keuken ontzettend gevarieerd is. Indische invloeden zijn terug te zien in gerechten zoals roti canai met gezoete toppings, terwijl Chinese invloeden doorklinken in de vele soorten tangyuan en nian gao. Die mix van culturen maakt de Maleisische zoetigheid tot een bijzonder en veelzijdig geheel.

    Zelf aan de slag met Maleisische zoetigheden

    Veel traditionele zoetigheden zijn te maken met ingrediënten die je bij een Aziatische supermarkt kunt kopen. Rijstmeel, pandanextract, kokosmelk en palmsuiker zijn de basisproducten die je nodig hebt voor de meeste recepten. Cendol is een goed startpunt voor wie wil beginnen. Je kookt een beslag van rijstmeel en pandanextract, perst dit door een grove zeef in ijskoud water en krijgt zo de kenmerkende groene wormpjes. Gecombineerd met kokosmelk en palmsuikersiroop heb je binnen een half uur een verfrissend dessert op tafel. Kleefrijst met mango, ook wel khao niao mamuang genoemd in de regio, is een andere klassieker die eenvoudig te bereiden is. Wie eenmaal een paar van deze recepten heeft geprobeerd, ontdekt dat de Aziatische nagerechten veel minder ingewikkeld zijn dan ze lijken. De ingrediënten vragen soms om wat zoeken, maar de smaak is het zeker waard.

    Veelgestelde vragen

    Wat is gula melaka precies?
    Gula melaka is palmsuiker uit Maleisië. Het wordt gemaakt van het sap van de kokospalm, dat wordt ingedikt en uitgehard tot donkere blokken of cilinders. De smaak is zoet met een lichte karamelachtige toon. Je gebruikt het als zoetstof in cendol, kuih en andere traditionele zoetigheden.

    Waar koop je pandanextract in Nederland?
    Pandanextract is te koop bij de meeste Aziatische supermarkten in Nederland. Het staat vaak in de bakspeciaalzaak afdeling, naast rijstmeel en kokosmelk. Soms vind je het ook in de toko. Verse pandanbladeren zijn moeilijker te vinden, maar in grotere steden zijn ze soms beschikbaar in gespecialiseerde winkels.

    Is cendol hetzelfde als es dawet?
    Cendol en es dawet lijken erg op elkaar en worden soms door elkaar gebruikt. Beide bevatten groene geleiwormpjes van rijstmeel, kokosmelk en palmsuikersiroop. Het verschil zit hem in de herkomst: cendol is de naam die meer wordt gebruikt in Maleisië en Singapore, terwijl es dawet de Javaanse variant is uit Indonesië. De smaken zijn vergelijkbaar, maar de precieze recepten kunnen per regio wat afwijken.

    Zijn Maleisische nagerechten geschikt voor mensen die geen gluten eten?
    Veel traditionele Maleisische zoetigheden zijn van nature glutenvrij, omdat ze worden gemaakt met rijstmeel, kleefrijst of cassavemeel in plaats van tarwebloem. Toch is het slim om altijd de ingrediënten te controleren, want sommige moderne recepten of kant en klare producten kunnen tarwe bevatten. Bij zelfmaken heb je de meeste controle over wat er in zit.